slide layer
slide layer
slide layer
slide layer

copyright

دندان‌های عقل نهفته

دندان‌های عقل سومین دندان آسیاب بزرگ‌اند که به‌صورت نهفته در انتهای دهان قرار دارند و فضای کافی برای تکامل و بیرون زدن از لثه را ندارند.

دندان‌های عقل آخرین دندان‌های دائمی‌اند که دردهان می‌رویند. اکثر بالغین 4 دندان عقل در انتهای لثه‌هایشان دارند. «دو دندان در انتهای لثه‌های بالا و دو دندان در انتهای لثه‌های پایین»

دندان عقل نهفته می‌تواند سبب درد، آسیب به سایر دندان‌های دیگر و مشکلات دهان و دندان شود. به‌احتمال‌ زیاد دندان عقل مشکل جدی یا اورژانسی ایجاد نمی‌کند، چون تمیز کردن آن سخت است و نسبت به ایجاد پوسیدگی و ابتلا به عفونت‌های لثه مستعدتر است.

معمولاً دندان عقلی که سبب درد و دیگر مشکلات دهان و دندان می‌شود را می‌کشیم. برخی از دندان‌پزشکان و جراحان فک و دندان توصیه می‌کنند که برای پیشگیری از بروز عوارض و مشکلاتی که دندان عقل در آینده ایجاد می‌کند، بهتر است از همین حالا که بدون عارضه و نهفته است زیر نظر باشد و در صورت تمایل با جراحی از لثه خارج شود.

 

علائم و نشانه‌ها

برخلاف تصور رویش دندان عقل همیشه هم دارای نشانه‌ی خاصی نیست. درهرحال وقتی دچار عفونت شود باعث آسیب به سایر دندان‌ها و بروز مشکلات دهان و دندان می‌شود که ممکن است شما هم برخی از علائم و نشانه‌های آن را تجربه کرده باشید؛ ازجمله آن‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • لثه‌هایی قرمز و ملتهب
  • خونریزی در لثه یا حساسیت به لمس
  • جویدن دردناک
  • تورم اطراف آرواره‌ها (فک)
  • تنفس غیر نرمال
  • حس طعم ناخوشایند دردهان
  • سخت باز شدن دهان

 

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

هر وقت علائمی در پشت دندان‌های آسیاب بزرگ حس کردید، احتمال بدهید علائم مربوط به دندان‌های عقل نهفته است و به دندان‌پزشک مراجعه کنید.

 

دلایل

دندان عقل که سومین دندان آسیاب بزرگ است، به دلیل عدم وجود فضای کافی برای رشد و تکامل نمی‌تواند از لثه خارج شود و در استخوان فک نهفته باقی می‌ماند.

اغلب دندان‌های عقل در سنین بین ‌‌17تا‌20سالگی پدیدار می‌شوند.در برخی افراد دندان‌های عقل بدون اذیت و

آزار از لثه خارج شده و دقیقا در‌‌‌ جای اصلی خودشان‌، یعنی پشت دندان آسیاب دوم و در راستای خط رویش سایر دندان‌ها قرار می‌گیرد.در برخی موارد هم دهان فضای کافی برای رویش دندان جدید عقل ندارد که دندان آسیاب سوم(دندان عقل)ناگزیر نهفته باقی می ماند.

گاه دندان عقل تا محل تاج از لثه خارج شده و قسمت‌هایی از آن هم قابل مشاهده خواهد بود (نیمی نهفته و نیمی نمایان می‌شود) و گاه هم کاملا در لثه مدفون است و آثاری از وجودش مشاهده نمی‌شود (کاملا نهفته).

حال اگر اگر دندان عقل در هر‌یک از حالتهای ذکر شده قرار داشته باشد، در کل با چند شکل رویش روبرو هستیم:

  • دندان بصورت زاویه دار به سمت دندان آسیاب دوم رشد کند(رشد به سمت دندان بعدی)
  • دندان بصورت زاویه دار به خلاف جهت دندان آسیاب دوم رشد کند(رشد به سمت انتهای دهان)
  • دندان بصورت افقی به نسبت به دندان کناری رشد کند(در حالت خوابیده روی بستر استخوان فک)
  • دندان دقیقا در حالت نرمال و هم‌جهت با خط رشد سایر دندانها رشد کند، اما همچنان در لثه نهفته باقی بماند.

 

  • عوارض جانبی

دندان عقل نهفته می‌تواند خرابی های زیادی در دهان به‌بارآورَد، از جمله:

 

  • آسیب به سایر دندان‌ها

در صورتی که دندان عقل به سایر دندان‌ها فشار وارد آورَد، باعث پوسیدگی دندان آسیاب سوم یا افزایش خطر بروز عفونت در آن ناحیه می‌شود.

همین افزایش فشار باعث فشردگی تمام دندان‌ها و برهم خوردن نظم آن‌ها شود و بیمار را نیازمند انجام اورنودنتسی (مرتب سازی مجدد دندان‌ها) می‌کند.

 

  • کیست

دندان عقل داخل ساکی در استخوان فک رشد و تکامل می‌یابد. اگر داخل این ساک با مایع انباشته شود،می‌تواند باعث آسیب به استخوان فک، دندان‌ها و اعصاب شود. کیستِ تشکسل شده به ندرت به سمت تومور شدن پیش‌روی می‌‌کند(عموماً خوش خیم و غیر‌سرطانی است).

ممکن است مجبور‌شویم با جراحی، بافت و حتی استخوان این ناحیه را برداریم.

  • پوسیدگی

به‌نظر می‌رسد دندان عقل نسبت به سایر دندان‌ها بیشتر در معرض پوسیدگی قرار داشته باشد؛ این مساله به این خاطر اتفاق می افتد که تمیز کردن دندان عقل نسبت به سایر دندانها سخت تر است.به این ترتیب که ذرات غذا و مواد میکروبی در بین قسمتهای از دندانهای نیمه نهفته و زخمی که در لثه ایجاد کرده اند تجمع یافته و درنهایت سبب تخریب بافت آن ناحیه می‌شود.

  • بیماری‌های لثه

به دنبال تلاش برای تمیز کردن دندانهای نیمه نهفته، خودمان سبب ایجاد زخم و افزایش ریسک خونریزی، دردناک شدن لثه و التهاب بافتِ آن می‌شویم که اصطلاحأ پریکرونیت(التهاب و عفونت بافت اطراف دندان) نامیده می‌شود.

  • پیشگیری

در واقع اینظور نیست که بتوانیم از رشد دندان عقل یا حتی رشد آن بصورت نهفته پیشگیری کنیم،اما حداقل دندان‌پزشک در چکاپ مرتبِ شش ماهه با تمیز کردن دقیقِ آنها شما را در جریان روند رشد آنها قرار می‌دهد.

چکاب دندان‌های عقل با اشعه‌ی ایکس، قبل از بروز هرگونه علائم،نشانه و خرابی شمارا از روند رشد دندان‌های عقل نهفته‌تان مطلع کند.